Prinsjesdag 2026: fiscale plannen voor 2027 in vogelvlucht

Box 1 | Ondernemersfaciliteiten verder versoberd

Het kabinet zet de versobering van verschillende fiscale regelingen voor ondernemers voort. Zo wordt de startersaftrek in 2027 drastisch verlaagd en vanaf 2028 volledig afgeschaft (de startersaftrek bij arbeidsongeschiktheid per 2029). Ook de stakingsaftrek en meewerkaftrek worden de komende jaren stapsgewijs afgebouwd. Daarmee wordt beoogd het fiscale verschil tussen werknemers en ondernemers verder te verkleinen.

Box 1 | Tarieven inkomstenbelasting 2027

De arbeidskorting wordt verhoogd, terwijl de tarieven in de eerste en tweede schijf van box 1 stijgen. Daarnaast wordt de inflatiecorrectie in 2027 en 2028 beperkt, waardoor belastinggrenzen en heffingskortingen minder sterk worden aangepast dan de inflatieontwikkeling.

Box 2 | Technische reparatie excessief lenen

Sinds 2023 worden hoge schulden van een DGA aan zijn eigen vennootschap onder omstandigheden fiscaal belast in box 2 (de Wet excessief lenen). Het kabinet stelt een technische aanpassing voor om te voorkomen dat bij vererving van aandelen in bepaalde gevallen tweemaal belasting wordt geheven over dezelfde waarde.

Box 2 | Verkrijgingsprijs zetelverplaatsing

Er wordt een technische wijziging voorgesteld voor aanmerkelijkbelanghouders die de werkelijke leiding van een buitenlandse vennootschap naar Nederland verplaatsen. De verkrijgingsprijs van het aanmerkelijk belang wordt in beginsel gesteld op de waarde in het economische verkeer op het moment van de zetelverplaatsing. Hierdoor wordt in Nederland in beginsel alleen de daarna ontstane waardeontwikkeling belast.

Box 3 | Toekomstig stelsel blijft onzeker

De toekomst van box 3 blijft voorlopig onderwerp van discussie. Hoewel de Tweede Kamer eerder heeft ingestemd met het wetsvoorstel Wet werkelijk rendement box 3, acht het kabinet het draagvlak voor een definitieve oplossing op dit moment onvoldoende. Daarom wordt de Eerste Kamer gevraagd de behandeling van het wetsvoorstel aan te houden en volgt eerst nader overleg met beide Kamers. Het kabinet verkent daarbij verschillende scenario's voor de toekomstige box 3-heffing, waaronder aanpassing van het huidige voorstel en een versnelde invoering van een vermogenswinstbelasting. Het besluit wordt doorgeschoven naar de Voorjaarsnota 2027.

Medewerkersparticipatie bij startups en scale-ups

Het kabinet wil het voor startups en scale-ups aantrekkelijker maken om werknemers mee te laten delen in het succes van de onderneming. Hiertoe is het Wetsvoorstel fiscale stimulering start-ups en scale-ups ingediend. Werknemers die via een aandelenoptie aandelen verkrijgen, hoeven op basis van dat wetsvoorstel niet direct belasting te betalen op het moment dat zij de aandelen ontvangen. De belastingheffing verschuift naar het moment waarop de aandelen daadwerkelijk worden verkocht. Bovendien wordt slechts een deel van het behaalde voordeel belast (65%), waardoor de belastingdruk afneemt. Het kabinet hoopt hiermee het voor jonge, groeiende ondernemingen eenvoudiger te maken om talent aan te trekken en te behouden.

Eerder was aangekondigd dat dit wetsvoorstel ook een wijziging zou bevatten van de definitie van een “startende onderneming” in box 3. Omdat het kabinet meer tijd neemt voor de besluitvorming over het toekomstige box 3-stelsel, is deze wijziging voorlopig niet opgenomen.

Onbelaste kilometervergoeding omhoog

De maximale onbelaste kilometervergoeding wordt verhoogd van € 0,23 naar € 0,25 per kilometer. De verhoging werkt terug tot 1 januari 2026. Hiermee wordt een eerder genomen beleidsbesluit in de wet vastgelegd.

Zakelijke auto's op fossiele brandstof

Vanaf 1 januari 2027 krijgen werkgevers te maken met een pseudo-eindheffing voor zakelijke personenauto's op fossiele brandstof (diesel, benzine en hybride auto’s) die ook privé ter beschikking worden gesteld aan werknemers. De maatregel moet werkgevers stimuleren om sneller over te stappen op elektrische auto's. Voor bestaande zakelijke auto’s geldt overgangsrecht: auto’s die vóór 1 januari 2027 al in bezit of geleased zijn, blijven tot 17 september 2030 buiten de pseudo-eindheffing.

De pseudo-eindheffing komt voor rekening van de werkgever en kan niet op de werknemer worden verhaald. Voor werkgevers met een wagenpark kan deze maatregel daarom aanzienlijke financiële gevolgen hebben.

Schijnzelfstandigheid blijft aandachtspunt

De fiscale kwalificatie van arbeidsrelaties blijft ook in 2027 een belangrijk aandachtspunt. Hoewel het Belastingplan 2027 geen nieuwe maatregelen bevat, blijft de aanpak van schijnzelfstandigheid onverminderd relevant. Ontwikkelingen op dit terrein blijven wij vanzelfsprekend volgen.

Verruimen forfaitaire regeling in de innovatiebox

Om innovatie verder te stimuleren, wordt de innovatiebox op onderdelen verruimd. Het maximale bedrag waarvoor gebruik kan worden gemaakt van de vereenvoudigde regeling (de forfaitaire regeling) stijgt van € 25.000 naar € 100.000 per jaar. Hierdoor kunnen meer innovatieve ondernemingen eenvoudiger profiteren van het fiscale voordeel van de innovatiebox. Onder de forfaitaire regeling mogen bedrijven namelijk 25% van hun winst aanmerken voor de innovatiebox, die dan tegen een effectief tarief van 9% wordt belast. De verruiming geldt voor boekjaren die aanvangen op of na 1 januari 2027.

Deelnemingsvrijstelling en valutaresultaten

Naar aanleiding van een recente uitspraak van de Hoge Raad past het kabinet de regels rond de deelnemingsvrijstelling aan. Hierdoor komen bepaalde resultaten die samenhangen met het afdekken van valutarisico's niet langer in aanmerking voor de vrijstelling. De wijziging is vooral relevant voor internationaal opererende ondernemingen met buitenlandse deelnemingen.

Bedrijfsfusies en splitsingen

Het kabinet versoepelt de regels voor fiscale bedrijfsfusies en -splitsingen. Aanleiding hiervoor is een recente uitspraak van de Hoge Raad. Daarbij vervalt de regel dat aandelen die binnen drie jaar na een fusie of splitsing worden verkocht, automatisch werden geacht onderdeel te zijn van een transactie zonder zakelijke motieven. Deze aanpassing neemt een belangrijk praktisch knelpunt bij herstructureringen weg en biedt ondernemingen meer ruimte om fiscaal geruisloos te reorganiseren. Wel blijft gelden dat de Belastingdienst kan optreden wanneer een fusie of splitsing in overwegende mate is gericht op het ontwijken of uitstellen van belastingheffing.

Meer ruimte voor duurzame investeringen

Het percentage van de energie-investeringsaftrek (EIA) wordt per 1 januari 2027 verhoogd van 40% naar 45,5%. Ondernemingen kunnen daardoor een groter deel van investeringen in kwalificerende energiebesparende en duurzame bedrijfsmiddelen ten laste van hun fiscale winst brengen.

Meer investeringsruimte voor woningcorporaties

Het kabinet wil woningcorporaties meer financiële ruimte geven voor investeringen in sociale huurwoningen. Daarom worden woningcorporaties vanaf 2028 uitgezonderd van de generieke beperking van de renteaftrek. Hierdoor kunnen zij een groter deel van hun rentelasten fiscaal in aanmerking nemen, waardoor meer middelen beschikbaar komen voor investeringen in nieuwbouw, verduurzaming en de verbetering van de bestaande woningvoorraad.

Publieke middelen in Vpb-onderwijs- en onderzoeksvrijstelling

Het kabinet verduidelijkt de voorwaarden voor de vrijstelling van vennootschapsbelasting voor onderwijs- en onderzoeksinstellingen. Er is niet langer sprake van bekostiging uit publieke middelen wanneer daar een contractuele tegenprestatie tegenover staat. Daarmee wordt bevestigd dat de vrijstelling niet is bedoeld voor commerciële onderwijs- of onderzoeksactiviteiten die in opdracht van een overheidsinstantie worden uitgevoerd. Aanleiding voor deze verduidelijking zijn signalen dat de huidige regels ruimer worden uitgelegd dan het kabinet voor ogen heeft. Met de maatregel wil het kabinet meer duidelijkheid bieden over de reikwijdte van de vrijstelling.

Btw-tarief sierteelt

Het verlaagde btw-tarief voor sierteeltproducten wordt afgeschaft. Voor onder meer bloemen, planten, bloembollen en boomkwekerijproducten gaat daardoor vanaf 1 januari 2028 het algemene btw-tarief van 21% gelden in plaats van 9%.

Tarief voor beleggings- en verhuurwoningen verder omlaag

Sinds 1 januari 2026 geldt voor woningen die niet als hoofdverblijf worden gebruikt, zoals verhuurde woningen en vakantiewoningen, een overdrachtsbelastingtarief van 8%. Dit tarief zal per 1 januari 2027 verder worden verlaagd naar 7%. Voor niet-woningen, zoals bedrijfspanden, blijft het algemene tarief van 10,4% gelden.

Nieuwe vrijstelling voor woningcorporaties

Het kabinet introduceert een nieuwe vrijstelling van overdrachtsbelasting voor de overdracht van DAEB-woningen tussen woningcorporaties. Hierdoor kunnen deze woningen onder voorwaarden zonder overdrachtsbelasting worden overgedragen. Met de maatregel wil het kabinet het eenvoudiger maken voor woningcorporaties om woningportefeuilles onderling te herschikken, zodat middelen efficiënter kunnen worden ingezet voor investeringen in sociale huurwoningen.

Wij houden de parlementaire behandeling van het Belastingplan 2027 nauwlettend in de gaten. Heeft u vragen over de gevolgen van de aangekondigde maatregelen voor uw onderneming, familiebedrijf of persoonlijke situatie? Neem dan contact op met Boris Emmerig, Demi van Zantvoort, Peter van Velthoven of Nienke de Louwere. Wij denken graag met u mee!