Letsel na slee-ongeval: wanneer is een ‘spel’ voor eigen risico?

Een groep vrienden had bedacht om elkaar voort te trekken op een slee die met een touw aan een buggy was bevestigd. De route liep deels over gras en deels over de openbare weg. Tijdens een rit verloor de bestuurder kort de controle op een ijzig wegdeel. De slee begon te slingeren en de deelnemer botste tegen een boom. De deelnemer liep ernstig en deels blijvend letsel op.

De gewonde deelnemer stelde de bestuurder en diens verzekeraar aansprakelijk en voerde daarbij onder meer aan dat sprake was van gevaarlijk rijgedrag.

Het hof wijst de vordering af en begint met de vraag of artikel 185 WVW van toepassing is. Dat artikel biedt in veel gevallen bescherming aan zwakkere verkeersdeelnemers. In dit geval gaat dat echter niet op. Volgens het hof moet de benadeelde worden gezien als iemand die door het motorrijtuig werd vervoerd. De slee was immers bewust gekoppeld aan de buggy en maakte gebruik van de kracht en snelheid daarvan.

Vervolgens kwalificeert het hof de situatie als een sport- en spelsituatie. Dat oordeel is doorslaggevend. In dit soort situaties geldt dat deelnemers over en weer bepaalde risico’s accepteren. De activiteit was er juist op gericht om snelheid en spanning te ervaren, en daarmee ook om grenzen op te zoeken. Dat de buggy op een glad wegdeel in een slip raakte en de slee daardoor ging slingeren, wordt door het hof gezien als een ongelukkige samenloop van omstandigheden binnen dat spel. Dat is op zichzelf onvoldoende om aansprakelijkheid aan te nemen.

Van belang is dat niet is gebleken dat de bestuurder zich roekeloos of onrechtmatig heeft gedragen. Hij heeft de grenzen van het spel niet overschreden en heeft niet bewust gevaarlijk gehandeld. Ook van grove onvoorzichtigheid is geen sprake. Het gevolg is dat de schade voor rekening van het slachtoffer blijft en dat het vonnis van de rechtbank wordt bekrachtigd.

Deze uitspraak maakt duidelijk dat het aansprakelijkheidsrecht grenzen kent. In situaties waarin mensen vrijwillig deelnemen aan een spel of risicovolle activiteit, wordt sneller aangenomen dat zij de daaraan verbonden risico’s accepteren. 

Niet ieder ongeval leidt dus automatisch tot aansprakelijkheid. Alleen wanneer iemand duidelijk buiten de grenzen van het spel treedt of zich evident gevaarlijk gedraagt, kan er ruimte zijn voor aansprakelijkheid.

Voor de praktijk is dit een belangrijk uitgangspunt. Het laat zien dat de context waarin een ongeval plaatsvindt – werk, verkeer of spel – in belangrijke mate bepalend is voor de juridische beoordeling.