Tot nu toe werd aangenomen dat het was toegestaan om een thuiskopie te maken (van bijvoorbeeld muziek en films) zonder dat je daarvoor toestemming van de auteursrechthebbende nodig hebt. Downloaden mocht dus wel, maar het uploaden of aanbieden van auteursrechtelijk beschermd materiaal mocht niet. Deze thuiskopieregeling is vastgelegd in artikel 16c van de Auteurswet. Dit artikel bepaalt dat het privé-kopiëren op dragers die bestemd zijn om een werk ten gehore te brengen, te vertonen of weer te geven, is toegestaan. Het reproduceren op basis van dit artikel mag alleen plaatsvinden zonder direct of indirect commercieel oogmerk en het reproduceren mag uitsluitend dienen voor eigen gebruik.
Wel is het zo dat voor het privé-kopiëren een heffingsregeling geldt. Bij de fabricage of import van blanco informatiedragers - zoals lege cd’s en dvd’s - is een vergoeding (de zogenaamde thuiskopievergoeding) verschuldigd. Deze moet door de producenten van de lege geluidsdragers betaald worden aan Stichting De Thuiskopie. Deze stichting is de door de overheid aangewezen organisatie die de vergoeding int en vervolgens verdeelt onder de rechthebbenden. Op die manier worden artiesten gecompenseerd voor de door hen gemiste inkomsten als gevolg van thuiskopieën.
Omdat de producenten van de lege geluidsdragers de thuiskopievergoeding te hoog vonden, begonnen zij in juli 2005 een procedure tegen Stichting De Thuiskopie bij de Rechtbank Den Haag. In die procedure is eigenlijk vooral interessant het oordeel dat de rechter geeft over het privé-kopiëren uit illegale bron. De rechter oordeelde namelijk dat het maken van een privékopie – door te downloaden - van illegaal materiaal niet is toegestaan op grond van de thuiskopieregeling van artikel 16c Auteurswet. Het downloaden van illegaal materiaal mag dus volgens de rechter niet. De afgelopen jaren is men er echter steeds van uit gegaan dat het was toegestaan een kopie te maken van films of muziek, ongeacht of de kopie werd gemaakt van een illegale bron (zoals Limewire) of van een legale bron (zoals een originele cd). Deze uitspraak van de Rechtbank Den Haag van 25 juni 2008[1] lijkt daarin verandering te hebben gebracht.
De uitspraak van de Rechtbank Den Haag is enigszins merkwaardig. Bij de totstandkoming van de thuiskopieregeling heeft de wetgever namelijk aangegeven dat het maken van een thuiskopie is toegestaan, ongeacht de vraag of sprake is van een legale of illegale bron. Hirsch Ballin, onze Minister van Justitie, heeft bovendien diverse malen gezegd het downloaden uit illegale bron geen inbreuk is op het auteursrecht. Volgens de Haagse rechter is deze uitleg echter in strijd met de Europese Richtlijn Auteursrecht in de Informatiemaatschappij van 22 mei 2001.
Op grond van de uitspraak van de Rechtbank Den Haag moet het uit illegale bron downloaden van muziekbestanden op een geluidsdrager (bijvoorbeeld een lege CD, een iPod of MP3-speler) als een inbreukmakende - en dus onrechtmatige - handeling worden beschouwd. De vraag is welke gevolgen dit heeft voor u. In feite is het downloaden van illegale muziek niet meer zonder risico. Het is mogelijk dat auteursrechthebbenden en platenmaatschappijen actie zullen ondernemen om illegaal downloaden actief tegen te gaan. De vraag is echter of auteursrechthebbenden daadwerkelijk individuele downloaders gaan aanpakken en of dat praktisch wel uitvoerbaar is. Bovendien is tegen de uitspraak van de Rechtbank Den Haag hoger beroep in gesteld. Het is dus maar afwachten of de uitspraak door de hogere rechter in stand gelaten wordt.
Voor meer informatie kunt u contact opnemen met mr. Floor de Roos (T: 073-6161100, E: f.deroos@holla.nl)
[1] Rechtbank ’s-Gravenhage 25 juni 2008, 246698 / HA ZA 05-2233.
