Wat heeft een melkmachine gemeen met een softwarelicentie? Misschien wel meer dan u denkt. Een recente uitspraak van onze Hoge Raad in een geschil over een melkmachine leert ons ook het een en ander over ICT-verhoudingen.
Waar ging het om? Een leverancier verkocht een melkrobot aan een boerenbedrijf. Daarnaast werd een zogenaamde onderhoudsovereenkomst gesloten. U raadt het al: de machine werkte niet geheel zonder problemen. Integendeel: na de installatie deden zich veel storingen voor en kwamen herhaaldelijk gebreken aan het licht. De leverancier probeerde de storingen en gebreken te verhelpen. Maar dat ging niet naar tevredenheid van de gebruiker. Na een aantal jaar aanmodderen ontbond de gebruiker de koopovereenkomst op grond van non-conformiteit De gebruiker meende niet geleverd te hebben gekregen wat hem was voorgespiegeld. Hij wilde zijn geld (deels) terug.
De gevolgen van het niet nakomen van de verplichtingen door een verkoper van een goed zijn geregeld in artikel 20 en verder van Boek 7 van het Burgerlijk Wetboek. Een van deze bepalingen, artikel 23, vereist dat een koper die wil klagen over een gebrek aan het geleverde dat binnen bekwame tijd doet nadat hij kennis heeft genomen van het bestaan van een gebrek.
De leverancier van de melkmachine verweerde zich in de procedure met een beroep op het betreffende artikel. Hij gaf aan dat hij weliswaar storingsmeldingen en klachten had ontvangen via de onderhoudsovereenkomst, maar dat hij nooit klachten had binnengekregen ten aanzien van non-conformiteit. De leverancier vond dat de gebruiker hem niet alleen op de hoogte had moeten stellen van de storingsmeldingen, maar dat de gebruiker hem ook specifiek had moeten melden dat hij vond dat de machine niet aan de overeenkomst beantwoordde. Nu dat niet was gebeurd meende de leverancier dat er niet binnen bekwame tijd was geklaagd ten aanzien van de non-conformiteit. Met dit punt probeerde de leverancier zich dus als het ware te verschuilen achter de onderhoudsovereenkomst.
De combinatie van een koopovereenkomst met een onderhoudsovereenkomst kennen we in de ICT-branche ook. Sterker nog: de meeste software voor professioneel gebruik wordt aangeschaft in combinatie met een onderhoudsovereenkomst. De vraag die met betrekking tot de melkmachine aan de orde kwam, is dus ook voor de ICT-branche van belang. Als het standpunt van de leverancier op zou gaan dan zou een onderhoudsovereenkomst in het nadeel van de gebruiker kunnen werken. Gebreken gemeld onder de onderhoudsovereenkomst zouden dan immers niet automatisch gelden als meldingen waarmee over de kwaliteit van het geleverde werd geklaagd.
De Hoge Raad besliste echter anders. De Hoge Raad oordeelde dat de leverancier uit de voortdurende stroom van klachten die door de koper werden geuit had mogen en moeten opmaken dat de koper ook over de kwaliteit van de geleverde machine heeft geklaagd. Niet alleen stond daarmee vast dat er geklaagd was over de kwaliteit; hiermee stond meteen vast dat er ook tijdig was geklaagd. Dat partijen tevens een onderhoudsovereenkomst hadden gesloten op grond waarvan leverancier verplicht was tot herstel over te gaan, stond aan dat oordeel niet in de weg.
Een klacht is dus een klacht en of die nu in het kader van de onderhoudsovereenkomst binnenkomt of niet, maakt niet zoveel uit. In ieder geval werpt het feit dat er een onderhoudsovereenkomst bestaat geen drempel op voor klachten over non-conformiteit. Ook klachten die in eerste instantie zijn verzonden in verband met de onderhoudsovereenkomst kunnen later gewoon ten grondslag liggen aan een vordering op basis van non-conformiteit. Bij het versturen van de klacht hoeft de klager dat niet specifiek bekend te maken. ICT-leveranciers zijn gewaarschuwd…
Dit artikel is tevens verschenen in Automatisering Gids.
Voor meer informatie kunt u contact opnemen met mr. Luuk Jonker van de Sectie Intellectuele Eigendom/ICT te ’s-Hertogenbosch (T. 073 - 616 11 00, E: l.jonker@holla.nl).
